Tasfiye Edilen Fonlarda Param Ne Olacak, Ne Zaman Ödenecek?

Sermaye Piyasası Kurulu, 17 Eylül 2026 tarihli ve 2026/60 sayılı Bülteni ile yedi portföy yönetim şirketinin Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’nda (TEFAS) işlem gören tüm yatırım fonlarını alım ve satım yönünde işleme kapattı ve bir kısmı hakkında tasfiye kararı verdi. Ertesi gün yayımlanan 2026/61 sayılı Bülten ile tasfiyenin nasıl yürütüleceği de netleşti: güncellenen listede 131 yatırım fonu yer alıyor, süreci Türkiye İş Bankası ve Ziraat Bankası yürütecek ve tasfiye kural olarak en fazla üç ay içinde tamamlanacak.

Bu yazı, “param gitti mi, ne zaman elime geçer, kime karşı ne yapabilirim” sorularını mevzuat ve Kurul kararı üzerinden, sırasıyla yanıtlamak için hazırlandı.

SPK tam olarak ne karar verdi?

Karar, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 96. maddesinin birinci fıkrası kapsamında alındı. Bu madde Kurul’a, sermaye piyasasının güvenilir ve istikrarlı işleyişini sağlamak ve yatırımcıların hak ve yararlarını korumak amacıyla tedbir alma yetkisi verir.

Karar iki katmanlıdır:

• İşleme kapatma. Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Pardus ve Bulls Portföy Yönetimi A.Ş.’nin kurucusu olduğu ve katılma payları TEFAS’ta işlem gören tüm yatırım fonları, hem alım hem satım yönünde işleme kapatıldı.
• Tasfiye. Bu şirketlere ait fonların önemli bölümü hakkında tasfiye kararı verildi. İlk duyuruda 130 olarak açıklanan fon sayısı, 2026/61 sayılı Bülten’de güncellenen listeyle 131’e çıktı.

Ayrıca 17 Eylül 2026 tarihinden itibaren TEFAS dışındaki dağıtım kanalları üzerinden de (kurucu veya diğer dağıtıcı kuruluşlar aracılığıyla) katılma payı alım ve iade talimatı gerçekleştirilemiyor. Yani “TEFAS kapalıysa bankadan satarım” seçeneği bulunmuyor.

Kurul aynı gün, kredili sermaye piyasası işlemlerinde asgari %35 olarak uygulanan özkaynak koruma oranının belirli şartlarla %20 olarak uygulanabilmesine de izin verdi. Bu esneklik ikinci bir duyuruya kadar ve 2 Ekim 2026 seans sonuna kadar geçerli; kredili pozisyon taşıyan yatırımcıların aracı kurumlarından teyit alması gerekir.

“İşleme kapatma” ile “tasfiye” aynı şey değildir

• İşleme kapatma, alım-satım kanalının kapatılmasıdır. Fonun portföyündeki varlıklar yerinde durur; yatırımcı yalnızca payını o an nakde çeviremez. Bu bir likidite kısıtıdır, mülkiyet kaybı değildir.
• Tasfiye, fonun sona erdirilmesi ve portföydeki varlıkların mevzuat ile fon belgelerinde öngörülen usule göre değerlenip paraya çevrilmesidir. Fonun borç ve yükümlülükleri karşılandıktan sonra kalan tasfiye bakiyesi, katılma payı sahiplerine payları oranında dağıtılır.

Dolayısıyla “fon tasfiye edildi” cümlesi “paranız yok oldu” anlamına gelmez. Bunun tersi de doğru değildir: tasfiye kararı, yatırılan tutarın tamamının aynen geri ödeneceğinin garantisi de değildir.

Paranız hukuken nerede duruyor?

Yatırım fonu, 6362 sayılı Kanun’un 52. maddesi uyarınca tasarruf sahiplerinden katılma payı karşılığında toplanan değerlerle, tasarruf sahipleri hesabına, inançlı mülkiyet esaslarına göre oluşturulan ve tüzel kişiliği bulunmayan bir malvarlığıdır. Katılma payı, yatırımcının bu portföye hangi oranda ortak olduğunu gösterir.

Buradan iki temel koruma doğar:

1. Fon malvarlığının ayrılığı. Fon malvarlığı, kurucu portföy yönetim şirketinin ve portföy saklayıcısının kendi malvarlığından ayrıdır. Kanun ve III-52.1 sayılı Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği uyarınca fon malvarlığı, kurucunun borçları nedeniyle — kamu alacaklarının tahsili amacıyla dahi — haczedilemez, üzerine ihtiyati tedbir konulamaz ve kurucunun iflas masasına dâhil edilemez.

2. Portföyün bağımsız saklanması. Fon portföyü, kurucudan bağımsız bir portföy saklayıcısı nezdinde saklanır. Nitekim Kurul bu dosyada da saklayıcıyı değiştirerek fonları kurucu şirketlerin kontrolünden çıkarmıştır.

Tebliğ, kurucunun iflası veya tasfiyesi hâlinde Kurul’un fonu tasfiye amacıyla başka bir kuruluşa devredebileceğini öngörür; tasfiye bakiyesinin katılma payı sahiplerine payları oranında dağıtılacağı da Tebliğ’in 28. maddesinde düzenlenmiştir.

Tasfiye nasıl yürüyecek? SPK’nın belirlediği yol haritası

2026/61 sayılı Bülten’le açıklanan usul ve esaslar, süreci şu adımlara bağlıyor:

Yetkili kuruluşlar. Tera Portföy’ün kurucusu olduğu fonlarda portföy saklayıcısı ve tasfiye yetkilisi olarak Türkiye İş Bankası A.Ş.; A1 Capital, Atlas, Bulls, Hedef, Pardus ve Pusula Portföy’ün fonlarında ise T.C. Ziraat Bankası A.Ş. görevlendirildi.

Adım 1 — Mutabakat (2 iş günü). Usul ve esasların yürürlüğe girmesini izleyen iki iş günü içinde, fonların tedavüldeki toplam katılma payı adedi ile yatırımcıların bireysel saklama hesaplarındaki paylar karşılaştırılacak. Varsa rehin, haciz, tedbir ve diğer takyidatlar ile gerçekleşmemiş emirlere ilişkin mutabakat da Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) ile bankalar arasında yapılacak.

Adım 2 — Varlıkların devri ve borç-alacak mutabakatı (en geç 10 iş günü). Fon portföyündeki finansal varlıklar Takasbank’ta ilgili bankalar nezdindeki hesaplar altında saklanacak. Repo, ters repo, borsa para piyasası işlemleri, vadeli mevduat, katılma hesapları ve kullanılan kredilerden doğan borç ve alacakların mutabakatı, önceki saklama kuruluşu, banka ve Takasbank arasında Kurul kararını izleyen en geç on iş günü içinde tamamlanacak.

Adım 3 — Nakde dönüştürme. Portföydeki varlıklar; yatırımcı menfaati, piyasa derinliği ve likidite koşulları gözetilerek, bankanın belirleyeceği sıklıkta verilecek satış talimatlarıyla satılacak. Banka, varlığın niteliğine göre doğrudan satış talimatı verebilecek veya talimatı bir yatırım kuruluşu aracılığıyla iletebilecek.

Adım 4 — Ödeme. Elde edilen nakit, bankaların belirleyeceği dönemlerde, mutabakatı yapılmış bireysel saklama hesaplarına katılma payı sahipliği oranında aktarılacak. Burada kritik ayrıntı şudur: ödeme tek bir güne bağlanmış değildir; satışlar ilerledikçe dönemsel/kısmi ödemeler yapılabilecektir.

Adım 5 — Süre. Fon malvarlığının tasfiyesi, tasfiye duyuru tarihinden itibaren geçecek en fazla üç aylık sürenin bitimini izleyen ilk iş gününde sona erecek. Kurul uygun görürse bu süre uzatılabilir. Tasfiyenin sona ermesini izleyen ilk iş gününde, fon izahnamesinin nerede yayımlandığı hususu ticaret sicilinden terkin ettirilecek.

Satış emri verip gerçekleşmeyenler için özel hüküm

Bu, birçok yatırımcıyı doğrudan ilgilendiren ve gözden kaçan bir düzenleme:

• İhbarlı fonlarda 17 Eylül 2026 günü saat 13.30’dan sonra iletilen katılma payı iade talimatları ile para piyasası fonlarında izahnamede belirtilen gün sonu valör atlama saatinden sonra iletilen iade talimatları, tasfiye kapsamına alındı. Yani bu talimatlar “satış gerçekleşmiş” sayılmıyor.
• Buna karşılık, TEFAS üzerinden satım emri verilmiş ancak gerçekleştirilememiş iade talimatları nedeniyle oluşan tutarlar fon hesabına borç olarak kaydedilecek ve elde edilen nakitle öncelikli olarak bu borçlar ödenecek.

Kısacası, emrinizi verdiğiniz an ve kanal, ödemede sıranızı etkileyebilir. Emir zamanını gösteren ekran görüntüsü ve işlem dökümünü saklamak bu nedenle önemlidir.

Anapara garantisi var mı?

Hayır — ve bu noktada net olmak gerekir.

Fon malvarlığının ayrı tutulması, kurucunun alacaklılarına karşı bir korumadır; portföydeki varlıkların piyasa değerine ilişkin hiçbir taahhüt içermez. Mevzuat uyarınca portföy yönetim şirketlerinin getiri taahhüdünde bulunması zaten yasaktır.

Elinize geçecek tutar şu değişkenlere bağlıdır:

• Portföydeki varlıkların tasfiye anındaki gerçek değeri,
• Bu varlıkların hangi fiyattan nakde dönüşebildiği — özellikle işlem hacmi düşük, dar piyasalı paylarda satış baskısı fiyatı aşağı çekebilir,
• Fonun borçları ve tasfiye giderleri,
• Fonun türü ve portföy yapısı.

Portföyü likit varlıklardan oluşan bir para piyasası fonu ile dar piyasalı paylara yüklenmiş bir hisse senedi yoğun serbest fonun sonucu aynı olmayacaktır. Bu nedenle 131 fonun tamamı için tek bir tahmin yürütmek mümkün değildir; değerlendirme fon bazında yapılmalıdır.

Yatırımcı Tazmin Merkezi bu zararı karşılar mı?

Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM), yatırım kuruluşlarının nakit ödeme veya sermaye piyasası aracı teslim yükümlülüklerini yerine getirememesi hâlinde, Kurul’un tazmin kararı üzerine devreye girer ve kanunda belirlenen, her yıl yeniden değerleme oranında güncellenen azami tutarla sınırlıdır.

Buna karşılık piyasadaki fiyat hareketlerinden doğan zararlar YTM kapsamı dışındadır. Fonun portföy değerindeki düşüşten kaynaklanan kayıp için YTM’ye başvurulamaz. YTM, mevduattaki TMSF güvencesinin birebir karşılığı değildir; yatırım fonlarında “anapara devlet güvencesi altında” algısı hukuken doğru değildir.

Şimdi somut olarak ne yapmalısınız?

1. Fonunuzu ve statüsünü doğrulayın. Güncel SPK bülteni ve KAP açıklamaları üzerinden, fonunuzun tasfiye listesinde olup olmadığını teyit edin. Hangi bankanın yetkilendirildiğini de not alın; süreçteki muhatabınız artık kurucu şirket değil, o bankadır.

2. Kayıtlarınızı bugün dondurun. Şunları tarih-saat damgalı olarak indirin ve saklayın:

• Hesap ekstreleri ve fon işlem geçmişi (alış tarihleri, adet, birim fiyat),
• Katılma payı adedinizi ve son açıklanan pay değerini gösteren ekran görüntüleri,
• 17 Eylül 2026 tarihinde verdiğiniz satış/iade emrine ait saatli kayıt (varsa),
• e-Devlet üzerinden MKK yatırımcı portföy kayıtlarınız,
• Fonun izahnamesi, içtüzüğü ve yatırımcı bilgi formu (satın aldığınız tarihte geçerli sürüm),
• Fonun size önerilmesine ilişkin yazışmalar; “risksiz”, “garantili”, “mevduat gibi” ifadeleri içeren tanıtım materyalleri.

Bu son kalem, ileride açılacak bir tazminat davasında uygunluk/yerindelik testi ve aydınlatma yükümlülüğü tartışmasının merkezinde yer alır.

3. Mutabakat aşamasını takip edin. Payınız üzerinde rehin, haciz veya tedbir kaydı varsa ödemeniz bundan etkilenebilir. Hesabınızda beklenmedik bir takyidat görürseniz derhal hukuki destek alın.

4. Ödemenin tek seferde gelmeyebileceğini bilin. Dönemsel aktarımlar yapılabilir. Kısmi ödeme almanız, kalan hakkınızdan feragat ettiğiniz anlamına gelmez; her aktarımın dekontunu saklayın.

5. “Alacağınızı devralalım” tekliflerine karşı dikkatli olun. Tasfiye bakiyesi henüz belli değilken iskontolu devir teklifleri ciddi hak kaybı doğurur.

6. Kurul’a başvurunuzu yapın. SPK’nın şikâyet kanalları (spk.gov.tr başvuru formu, e-Devlet, CİMER) üzerinden; fon adı, katılma payı adedi, işlem tarihleri ve talebiniz açıkça yazılı bir dilekçeyle başvurabilirsiniz.

Hangi hukuki yollar açık?

Birbirini dışlamayan, paralel yürütülebilecek birkaç yol var.

Kurucu portföy yönetim şirketine ve yöneticilerine karşı tazminat

Kurucu ile yatırımcı arasındaki ilişki, inançlı mülkiyet esasına dayanan ve vekâlet niteliği taşıyan bir ilişkidir. Kurucu, fonu katılma payı sahiplerinin menfaatini gözeterek yönetmek, özen ve sadakat yükümlülüğüne uymak zorundadır. Portföy sınırlamalarına aykırı işlemler, ilişkili taraflarla emsallere aykırı işlemler, örtülü kazanç aktarımı veya fon portföyünün yapay fiyat hareketlerine alet edilmesi söz konusuysa doğan zarar bakımından kurucuya karşı tazminat talebi gündeme gelir. Yöneticilerin kişisel sorumluluğu 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 553. maddesi çerçevesinde tartışılır.

Portföy saklayıcısının sorumluluğu

Portföy saklayıcısı yalnızca bir “kasa” değildir; fon işlemlerinin mevzuata, içtüzüğe ve izahnameye uygunluğunu denetlemekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğün ihlal edildiği ve ihlalin zararla nedensellik bağı taşıdığı hâllerde saklayıcının sorumluluğu doğabilir. Tasfiye için yeni görevlendirilen bankaların sorumluluğu ise yalnızca tasfiye sürecindeki kendi işlemleriyle sınırlıdır; geçmiş dönem yönetiminden doğan zarardan sorumlu tutulmaları söz konusu değildir.

Ceza yargılaması ve müşteki sıfatı

Sermaye piyasalarına yönelik yürütülen soruşturmalarda, 6362 sayılı Kanun’un 107. maddesindeki piyasa dolandırıcılığı (manipülasyon) ve 106. maddedeki bilgi suistimali suçlarından işlem yapıldığı kamuoyuna yansıdı. Zarara uğradığını düşünen yatırımcı suç duyurusunda bulunabilir ve soruşturmaya müşteki sıfatıyla katılarak dosyayı inceleyebilir.

Usul bakımından önemli nokta: Ceza Muhakemesi Kanunu sisteminde ceza davası içinde şahsi hak (tazminat) talep edilemez; tazminat için ayrı bir hukuk davası açmak gerekir. Ceza dosyası ise bu hukuk davasında çoğu zaman en güçlü delil kaynağıdır.

İdari yargı yolu

Kurul kararları idari işlemdir ve menfaati ihlal edilenlerce iptal davasına konu edilebilir. Ancak burada dikkatli olmak gerekir: işleme kapatma ve tasfiye tedbirleri, uygulamada yatırımcıyı koruma amacı taşır; bu kararların iptali her zaman yatırımcının yararına sonuç doğurmaz. Bu yol, somut olayın koşullarına göre değerlendirilmelidir. Buna karşılık, tasfiye sürecinde kendi payınıza ilişkin bir işlemin (mutabakat dışı bırakılma, hatalı pay adedi, haksız takyidat) hukuka aykırı olduğunu düşünüyorsanız durum farklıdır.

Zamanaşımı

Haksız fiile dayanan taleplerde Türk Borçlar Kanunu’nun 72. maddesindeki süreler işler; fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa daha uzun olan ceza zamanaşımı uygulanır. Sözleşmeye dayalı taleplerde farklı süreler söz konusudur. Süreler zararın ve failin öğrenilmesine bağlı olduğundan, beklemek yerine erken hukuki değerlendirme almak hak kaybını önler.

Sonuç

SPK’nın kararı, yatırım fonlarındaki paranın “kaybolduğu” bir tablo değil; alım-satım kanalının kapatıldığı, saklama ve tasfiye görevinin iki kamu bankasına verildiği ve azami üç aylık bir takvime bağlanmış yasal bir tasfiye sürecidir. Fon malvarlığı hukuken ayrıdır ve kurucunun borçlarına karşı korunmuştur; ancak bu ayrılık anapara veya getiri güvencesi anlamına gelmez.

Bu aşamada doğru tutum; söylenti yerine SPK bültenlerini ve KAP açıklamalarını izlemek, tüm kayıtları eksiksiz muhafaza etmek ve kendi fonunun portföy yapısı ile ödeme sürecini birlikte değerlendiren bir hukuki analiz yaptırmaktır.

SMK Hukuk Bürosu olarak sermaye piyasası uyuşmazlıkları, yatırımcı zararlarının tazmini ve ilgili ceza soruşturmalarında müşteki temsili konularında hukuki destek sunuyoruz. Fonunuza ilişkin belgelerle birlikte Gebze/Kocaeli’deki büromuzdan randevu alabilirsiniz.